Ölen kişinin sosyal medya hesapları ve kripto varlıkları kime kalır?
Ayrım şudur: malvarlığı değeri taşıyan dijital varlıklar (kripto varlıklar, alan adları, dijital hesaplardaki bakiyeler, gelir getiren içerik hesapları) terekeye dahildir ve mirasçılara geçer. Buna karşılık kişiye sıkı sıkıya bağlı nitelikteki iletişim içerikleri bakımından durum tartışmalıdır ve platformların kendi politikaları belirleyici olmaktadır. Kripto varlıklarda ise hukuki miras hakkı, özel anahtara fiilen erişilememesi hâlinde pratikte sonuçsuz kalır.
📌Neler terekeye dahildir
Türk Medeni Kanunu uyarınca miras, mirasbırakanın malvarlığının tamamını kapsar; kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar ise sona erer. Bu ölçüte göre; kripto varlıklar, alan adları, dijital cüzdanlardaki bakiyeler, e-ticaret mağazası hesapları, gelir üreten içerik kanalları ve yazılım lisansları kural olarak terekeye dahildir. Buna karşılık kişisel yazışmalar, özel mesajlar ve kişilik hakkı niteliği ağır basan içerikler bakımından mirasçıların erişim hakkı tartışmalıdır; burada ölenin ve yazıştığı üçüncü kişilerin kişilik hakları da devreye girer.
📌Platform politikaları
Uygulamada belirleyici olan çoğu kez kanun değil, hizmet sağlayıcının kendi düzenlemesidir. Büyük platformlar genellikle üç seçenek sunar: hesabın anıtlaştırılması (görünür kalması ancak giriş yapılamaması), hesabın kapatılması ve sınırlı hâllerde belirli verilerin mirasçıya aktarılması. Bazı platformlar kullanıcıya sağlığında bir miras kişisi belirleme imkânı verir; bu, sonradan yaşanacak sorunları önleyen en pratik yoldur. Talepler için genellikle veraset ilamı ve ölüm belgesi istenir; yurt dışı merkezli platformlarda belgelerin tercüme ve apostil işlemleri gerekebilir.
📌Kripto varlıklarda anahtar sorunu
Hukuken kripto varlıkların mirasçılara geçtiği kabul edilse dahi, varlığa erişim özel anahtara veya platform hesabına bağlıdır. Anahtar kaybolmuşsa varlık teknik olarak erişilemez hâle gelir ve miras hakkı fiilen kullanılamaz. Türkiye’de faaliyet gösteren lisanslı kripto varlık hizmet sağlayıcılarındaki bakiyeler bakımından durum daha elverişlidir: veraset ilamı ve gerekli belgelerle platforma başvurularak devir talep edilebilir. Merkeziyetsiz cüzdanlarda ise hukuki yol yoktur; çözüm yalnızca sağlığında yapılacak planlamadır.
📌Miras planlaması
Bu alanda en etkili araç, sonradan açılacak davalar değil önceden yapılan düzenlemedir. Yapılabilecekler: hangi dijital varlıkların bulunduğunu gösteren bir envanterin hazırlanması, erişim bilgilerinin güvenli biçimde (örneğin noterde saklanan kapalı bir belge veya güvenilir bir parola kasası ile) saklanması, vasiyetnamede dijital varlıklara ilişkin düzenleme yapılması ve platformların sunduğu miras kişisi seçeneklerinin kullanılmasıdır. Vasiyetnamenin şekil şartlarına uyulması zorunludur; el yazılı vasiyetnamede tarih, imza ve tamamının el yazısıyla yazılmış olması aranır.
💡Mirasçılar için pratik adımlar
- Veraset ilamı önce alınmalı: Hem yurt içi hem yurt dışı platform başvurularında ilk istenen belge budur; noterden veya sulh hukuk mahkemesinden alınabilir.
- Parola paylaşmak sorun çözmez: Ölenin hesabına onun parolasıyla girmek, platform sözleşmesine aykırılık oluşturabileceği gibi duruma göre bilişim suçları kapsamında da değerlendirilebilir.
- Gelir getiren hesaplar: Reklam geliri üreten kanallar ve mağaza hesapları için ödeme kuruluşuyla ayrıca yazışmak gerekir; bu gelirler tereke alacağıdır.
- Vergi boyutu: Terekeye dahil dijital varlıklar veraset ve intikal vergisi beyanına konu olabilir; beyan süreleri kaçırılmamalıdır.
Bodrum ve Muğla genelinde bu alanda avukatlık hizmeti veriyoruz: Bodrum Miras Avukatı
bu yazıyı hazırlayan
Av. Mert Çelik
Muğla Barosu · Sicil 2039 · Bodrum · 2018’den beri
Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki mütalaa veya avukatlık hizmeti niteliği taşımaz. Mevzuat değişebilir; güncel durumunuz için mutlaka bir avukata danışınız.