Banka hesabımdaki paranın tamamı haczedilebilir mi; maaş hesabı nasıl korunur?
Bankadaki 'mevduat' kural olarak tamamıyla haczedilebilir; ancak hesaba yatan paranın kaynağı korumalıysa durum değişir. Hesaptaki para maaşsa yalnızca 1/4'ü kesilebilir, SGK emekli aylığıysa (nafaka ve SGK alacakları hariç) hiç kesilemez; sosyal yardımlar ve nafaka ödemeleri de korunur. Buna rağmen bloke edilen tutarlar için 7 gün içinde icra mahkemesine şikâyetle paranın kaynağını belgeleyerek haczin kaldırılması istenir.
📋Kural ve istisnası
İcra dosyası kesinleşince alacaklı, bankalara 89/1 haciz ihbarnamesi göndererek hesaplardaki paraya bloke koydurabilir. Bankadaki bakiye hukuken "borçlunun üçüncü kişideki alacağı" sayıldığından kural olarak tamamı haczedilebilir — 1/4 sınırı mevduat için geçerli değildir. İşin kalbi şudur: paranın kaynağı korumalıysa, hesaba girmekle korumasını yitirmez. Uygulamadaki tartışmaların tamamı bu kaynak ispatı üzerinde döner.
📌Korunan para türleri
- Maaş: Hesaba yatan ücretin ancak 1/4'ü haczedilebilir; bankanın tüm bakiyeye bloke koyması hâlinde, bordro ve hesap hareketleriyle paranın maaş olduğu gösterilerek fazla kesintinin kaldırılması istenir. Hesapta biriken önceki ay maaşları yönünden değerlendirme dosya bazında değişebilir; maaşı biriktirmeden çekmek pratik bir korunmadır.
- SGK emekli aylığı: Nafaka ve SGK'nın kendi alacakları dışında hiç haczedilemez; bankalar emekli maaş hesaplarını sistemsel olarak ayırır, yine de hatalı blokeler görülür.
- Sosyal yardımlar ve tazminat nitelikli ödemeler: Devletçe verilen sosyal yardımlar, doğum/ölüm yardımları ve nafaka alacağı olarak yatan tutarlar haczedilemez.
- Ortak hesaplar: Müşterek hesapta kural olarak borçlunun payı (aksine kayıt yoksa yarı yarıya karinesi) haczedilebilir; diğer hesap sahibi kendi payı için itiraz eder.
📌Bloke geldi; ne yapmalı?
- Bankadan blokenin hangi icra dosyasından geldiğini ve tutarını öğrenin (e-devlet icra dosya sorgulamada da görünür).
- Paranın kaynağını gösteren belgeleri toplayın: bordro, işveren yazısı, SGK aylık belgesi, ilgili havalenin açıklaması.
- Öğrenmeden itibaren 7 gün içinde icra mahkemesine şikâyet dilekçesiyle başvurun; talep, haczedilmezlik kuralına aykırı blokenin kaldırılması ve kesilen tutarın iadesidir. Dilekçeyle birlikte tedbir talebi, paranın alacaklıya ödenmesini durdurabilir.
📌Sık sorulanlar
- "Bloke sürekli mi?" 89/1 ihbarnamesi mevcut bakiyeyi keser; sonradan yatan paralar için yeni ihbarname gerekir. Ancak bazı bankaların ileriye dönük bekletme uygulamaları şikâyet konusu yapılabilir.
- "Kredi kartı limitim haczedilir mi?" Hayır; limit borç alma imkânıdır, alacak değildir.
- "Hesabı boşaltırsam suç mu?" Haciz ihbarnamesi bankaya tebliğinden önceki tasarruflar serbesttir; ancak alacaklıdan mal kaçırma görünümündeki işlemler tasarrufun iptali davasına konu olabilir. Borç gerçekse sürdürülebilir çözüm, dosyayla yüzleşip ödeme/taksit planı kurmaktır.
Bodrum ve Muğla genelinde icra ve haciz konularında avukatlık hizmeti veriyoruz: Bodrum İcra Avukatı
bu yazıyı hazırlayan
Av. Mert Çelik
Muğla Barosu · Sicil 2039 · Bodrum · 2018’den beri
Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki mütalaa veya avukatlık hizmeti niteliği taşımaz. Mevzuat değişebilir; güncel durumunuz için mutlaka bir avukata danışınız.